Antyteizm

Antyteizm to postawa polegająca na braku wiary w bogów i negatywnym nastawieniu oraz walce przeciwko teistycznym religiom. Najczęściej łączy się z uprzedzeniem wobec osób wierzących.

Jedną z definicji antyteizmu podał francuski katolicki filozof Jacques Maritain (1950), który określał tym mianem "aktywną walkę z wszystkim, co przypomina nam o Bogu". Natomiast Robert Flint, profesor Uniwersytetu w Edynburgu, tym mianem określał całą opozycję wobec teizmu. Antyteiści uważają, że religie przyczyniają się do tworzenia konfliktów na świecie (np. wojny religijne). Postawę antyteistyczną reprezentowało wiele reżimów komunistycznych.

Antyteiści najczęściej są ateistami (lub agnostykami) i antyklerykałami, ale nie vice versa (ateizm, agnostycyzm ani antyklerykalizm nie oznacza postawy antyteistycznej).

[edytuj] Antyteizm w komunizmie

W XX wieku antyteizm zaczął być popularny w państwach socjalistycznych. Walka z organizacjami religijnymi była z jednej strony motywowana rzekomą irracjonalnością religijnych wiar, a z drugiej strony na twierdzeniu o pasożytniczej (wedle antyteistów) naturze relacji między kościołem a wiernymi.

W Związku Radzieckim i innych krajach komunistycznych związki wyznaniowe były prześladowane. Uniemożliwiano budowę nowych kościołów, mordowano księży i wprowadzano do struktur kościelnych agentów. Wskutek działań władz państw komunistycznych najbardziej ucierpiał Kościół prawosławny. Prześladowanie związków wyznaniowych miało miejsce od samego początku rewolucji bolszewickiej, nasilało się, by osiągnąć apogeum w końcowych latach rządów Józefa Stalina. Następnie stopniowo było łagodzone.

Albania jest przykładem najbardziej ekstremalnym, w którym pod rządami Envera Hoxhy w 1967 r. zadeklarowano formalnie ateistyczność państwa, zakazano całkowicie aktywności religijnej i systematycznie represjonowano wierzących. Prawo do praktyk religijnych zostało przywrócone w Albanii w 1990 roku.

Także w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej państwo prowadziło systematyczną walkę z Kościołem, istniały specjalne wydziały różnych instytucji przeznaczone wyłącznie do tego celu. Najbardziej znanymi przykładami walki władz komunistycznych z Kościołem było aresztowanie prymasa Stefana Wyszyńskiego i zabójstwo kapelana "Solidarności" Jerzego Popiełuszki.

Obecnie politykę wrogą związkom wyznaniowym prowadzą Chiny. Polityka tego państwa zakłada podsycanie konfliktów wewnątrz wspólnot religijnych, aby doprowadzić do schizmy i podporządkowania sobie w ten sposób części Kościoła. Przykładowo, władze chińskie wybierają biskupów Kościoła katolickiego bez zgody papieża, a także aresztują duchownych buddyjskich i dzielą ich na przychylnych i nieprzychylnych władzy, co ma na celu zniszczenie narodu tybetańskiego. W Chinach zakazana jest także działalność buddyjskiej organizacji religijnej Falun Gong. W walce z tą grupą władze Chin posunęły się do cenzury Internetu.